Home Home Information Contact Site Map Library English Site
بخش‌های اصلی
صفحه اصلی
نشر الکترونیک
حرف اول
برترین های کتابخانه
آیین نوشتن
تازه‌های نشر
دانش‌نامه‌ها
نویسندگان نامدار
گنجینه کتاب
برترین مقاله‌ها
::
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
دریافت اطلاعات پایگاه
نشانی پست الکترونیک خود را برای دریافت اطلاعات و اخبار پایگاه، در کادر زیر وارد کنید.
آخرین مطالب بخش
:: ترویج علم با دانش‌نامه‌های الکترونیکی
:: کتاب‌های اخترشناسی و فضا منتشر شد
:: سرگذشت کتاب مرجع در ایران
:: چگونه از اثرات ریزگردها بر سلامت خود بکاهیم؟
:: بازخوانی تاریخ پزشکی معاصر ایران
آخرین مطالب سایر بخش‌ها
:: نقش کتابخانه‌های دیجیتال چندرسانه‌ای در پیشرفت آموزش
:: چه چیزی دختران را دختر می‌سازد؟
:: پژوهشگر تاریخ علم چه کار می کند؟
:: ریش دراز
:: بزمجه: یادگار دایناسورها
:: یوسف ثبوتی: بنیان‌گذار نخستین رصدخانه‌ی پژوهشی ایران
:: سرشت علم و جایگاه آن در استانداردهای آموزش علوم
:: دو خدای بی‌مصرف
:: امیراعلم و بهداشت در ایران
:: چرا میان آتن و ایران جنگ درگرفت؟
کتابک
:: فرهنگ‌نامه‌ی کلید دانش ::
 | تاریخ ارسال: ۱۳۸۵/۲/۸ | 

کلید دانش

  فرهنگ‌نامه‌ی کلید دانش، که ویژه‌ی نوجوانان ایرانی تهیه شده است، ترجمه و بازپرداخت اثری با نام " The Kingfisher  Childrens Encyclopedia " از انتشارات کینگ‌فیشر است که ویرایش جدید آن در سال 2004 میلادی منتشر شد. فرهنگ‌نامه‌ی کینگ‌فیشر از حدود 200 مقاله‌ی یک تا چهار صفحه‌ای تشکیل شده است که به طور الفبایی آرایش یافته‌اند. اما در فرهنگ‌نامه‌ی کلید دانش، علاوه بر پیرایش برخی از مقاله‌ها و افزودن برخی مفاهیم و داده‌ها به تعداد زیادی از آن‌ها، حدود 40 مقاله‌ی تالیفی، 20 مقاله‌ی ترجمه‌ای از فرهنگنامه‌ی جغرافیا از همین ناشر، 5 مقاله‌ی ترجمه‌ای از فرهنگنامه‌ی تاریخ از همین ناشر و چند پیوست سودمند، از جمله‌ی معرفی نام‌آوران تاریخ، دانش و فرهنگ، به این اثر افزوده شده است.

  مقاله‌ها‌ی این فرهنگ‌نامه موضوع‌های علمی، تاریخی، جغرافیایی و اجتماعی را پوشش می‌دهند و به طور خلاصه به تاریخ علم و زندگی دانشمندان و شخصیت‌های مهم تاریخی اشاره دارند. هر مقاله‌ی این فرهنگ‌نامه به چند بخش تقسیم شده و با تصویرهای زیبا و گویایی همراه است که در بیش‌تر جاها، فقط فهم جمله‌های نوشتاری را آسان نمی‌کنند، بلکه خود به رساندن مفهوم به خواننده می‌پردازند. علاوه بر روزآمد بودن این فرهنگ‌نامه، تعادل نادری که بین اطلاعات واژه‌ای و تصویری برقرار است، آن را جای‌گزین مناسبی برای فرهنگ‌نامه‌های پیشین ساخته است. به‌ویژه که این فرهنگ‌نامه نگاه ویژه‌ای به تاریخ و فرهنگ ایران‌زمین و دستاوردهای تمدنی ایرانیان و مسلمانان دارد.

  ویژگی‌های کلید دانش

  ویژگی‌های این فرهنگنامه را می‌توان به صورت زیر خلاصه کرد:

  1. ساختار غیر متمرکز در نگارش مقاله‌ها: در شیوه‌ی سنتی نگارش مقاله، نویسنده و خواننده از یک مقدمه آغاز می‌کنند و سپس بند به بند پیش می‌روند تا به نتیجه‌گیری انتهای مقاله برسند. اما در ساختار غیر متمرکز، خواننده به ناچار یک مسیر را برای مطالعه‌ی مقاله طی نمی‌کند. مقاله چنان نگارش می‌یابد که خوانده برای مطالعه‌ی آن می تواند چند مسیر را طی کند و هر بخش از مقاله را که دوست دارد، مطالعه کند؛ بی‌آن‌که احساس کند مطلب را به صورت ناقص فرا گرفته است. برای مثال، در مقاله‌ی انرژی، صورت‌های گوناگون انرژی در حاشیه‌ی سمت راست همراه با چند تصویر معرفی شده‌اند؛ در حاشیه‌ی سمت چپ نیز چرخه‌ی انرژی به صورت نموداری به تصویر کشیده شده است. متن اصلی مقاله نیز به چند بند تقسیم شده که هر کدام به طور مستقل قابل استفاده است. بنابراین، مقاله‌ی انرژی به چند بخش تقسیم شده است که در عین این که با هم ارتباط دارند، به طور مستقل نیز قابل بهره‌برداری هستند. در پایان هر مقاله نیز به مقاله‌های مرتبط با موضوع‌های مطرح شده در آن مقاله، ارجاع داده شده است.

  2. ساختار موضوعی الفبایی در آرایش مقاله‌ها: تا آغاز قرن هجدهم میلادی، فرهنگ‌نامه‌ها به صورت موضوعی تنظیم می‌شدند. از این زمان به بعد، تنظیم الفبایی مقاله‌ها معمول ‌شد و با نگارش فرهنگ‌نامه‌های بزرگی مانند لاروس، بریتانیکا و آمریکانا در قرن بیستم، به شیوه‌ی رایج فرهنگ‌نامه نویسی تبدیل شد. مهم‌ترین برتری فرهنگ‌نامه‌ی الفبایی بر فرهنگ‌نامه‌ی موضوعی، دسترسی آسان خواننده به مطلب مورد نظر است. اما وقتی موضوع‌های مرتبط با هم در یک مقاله گردهم می‌آیند، مخاطب دید کل‌نگرتری به موضوع پیدا می‌کند. در فرهنگ‌نامه‌ی کلید دانش از توانایی‌های مثبت هر دو شیوه‌ی فرهنگ‌نامه‌نویسی بهره‌ گرفته شده است. بنابراین، این فرهنگ‌نامه به صورت موضوعی الفبایی تنظیم شده است. برای مثال، برای ورزش‌های مختلف، مقاله‌های مجزا در نظر گرفته نشده است، بلکه در مقاله‌ای با نام ورزش‌ها، معمول‌‌ترین ورزش‌ها معرفی شده‌اند و قانون‌های مربوط به آن‌ها شرح داده شده است. از این رو، در این نوع فرهنگ‌نامه‌ها، نمایه اهمیتی دو چندان پیدا می‌کند.

  3. به کار گرفتن تصویر برای انتقال مفهوم: از تصویرگری بیش‌تر برای توضیح و تقویت متن استفاده شده است. اما در سال‌های پایانی قرن نوزدهم میلادی، سه تصویرگر برجسته، والتر کرین، کیت گریناوی و راندولف گالدکوت، به تصویرگری بعد دیگری بخشیدند. آن‌ها داستان‌های تصویری ویژه‌ای طراحی کردند که متن و تصویر به یک اندازه اهمیت داشتند. در فرهنگ‌نامه‌ی کلید دانش نیز متن و تصویر به یک اندازه در رساندن مفهوم نقش دارند. این فرهنگ‌نامه بیش از 2500 تصویرسازی و عکس دارد که 500 تصویر و عکس آن را هنرمندان ایرانی تهیه کرده‌اند. تصویرها و عکس‌ها با کنار نویس‌های مشروح به اثر جاذبه‌ی دیداری بخشیده‌اند. خواننده با نگاه کردن به این تصویرها و خواندن کنار نویس‌های آن‌ها، بی‌ آن که حتی به متن مراجعه کند، به اطلاعات مفیدی دست می‌یابد. جالب این که، وقتی خواننده در حال مطالعه‌ی متن است، کم‌تر نیاز دارد که به تصویرها مراجعه کند. به عبارت دیگر، بندهای متن و تصویرها، بخش‌های مستقلی هستند که در عین استقلال با هم ارتباط مفهومی دارند. این ویژگی از ساختار غیر متمرکز نگارش مقاله‌ها ناشی می‌شود و تا اندازه‌ی زیادی به ایجاد این ساختار کمک کرده است.

  3. کوتاه و خواندنی بودن مقاله‌ها: مقاله‌های این فرهنگ‌نامه، به‌جز چند مقاله‌ی تألیفی، در یک تا چهار صفحه تنظیم شده‌اند که البته بیش‌تر آن‌ها یک تا دو صفحه‌ای هستند. هر مقاله به چند بند کوتاه تقسیم شده است و هر بند عنوانی جذاب و به اصطلاح ژورنالیستی دارد. به علاوه، در برخی از مقاله‌ها بخشی به نام " بیش‌تر بدانیم" وجود دارد که اطلاعات جالبی در آن‌ها گنجانده شده است. برای مثال، چگونه می‌توان گرگ را از سگ‌هایی که شباهت زیادی به گرگ دارند تشخیص داد؛ سریع‌ترین جانور کدام است؛ واژه‌ی اتم به چه معناست؛ بدن انسان از چند سلول درست شده است و اطلاعات جالب دیگر. برخی مقاله‌های تاریخی نیز بخشی به نام "روی‌دادهای مهم" دارند. این بخش‌ها علاوه بر جاذبه‌ای که دارند، به ساختار غیرمتمرکز مقاله‌ها نیز کمک می‌کنند و خود ساختار غیرمتمرکز نیز بر جاذبه می‌افزاید.

  4. به روز بودن فرهنگنامه: ویرایش نخست فرهنگنامه‌ی کینگ‌فیشر در سال 1998 میلادی منتشر شد. ویرایش دوم این اثر در سال 2001 و تازه‌ترین ویرایش آن در سال 2004 منتشر شده است. در سه ویرایشی که تاکنون منتشر شده، مقاله‌ی جدیدی افزوده نشده است؛ اما برخی مقاله‌ها بازبینی شده‌اند. برای مثال، در ویرایش 2004 به رویدادهایی مانند سرنوشت صدام، وضعیت طالبان در افغانستان، فرو ریختن برج‌های دوقلوی سازمان تجارت جهانی در یازده سپتامبر، انفجار فضاپیمای کلمبیا و بازی‌های المپیک 2000 اشاره شده است و تعداد جمعیت کشورها بر اساس تازه‌ترین آمارها، تصحیح شده است. با وجود این، برخی مقاله‌ها، از جمله اینترنت، رایانه و کشف‌های فضایی، که به نظر می‌رسد به بازبینی نیاز دارند، به همان صورت ویرایش نخست چاپ شده‌اند. با این همه، این مقاله‌های در متن فارسی بازبینی شده‌ و دانستنی‌های تازه‌ای به آن‌ها افزوده شده است.

  5. پرداختن به فرهنگ و تمدن ایرانی. بیش‌تر فرهنگ‌نامه‌هایی که در سال‌های اخیر به فارسی برگردانده شده‌اند، این ضعف را دارند که یا تنها در حوزه‌ی علوم تجربی تدوین شده‌اند یا دست کم، بیش‌تر مقاله‌های آن‌ها در این زمینه ‌است. چرا که فرهنگ‌نامه‌هایی که به زبان انگلیسی نوشته شده‌اند، به نیازهای فرهنگی مردمان کشورهای غربی نظر دارند و چندان به تاریخ و فرهنگ مردم مشرق‌زمین نمی‌پردازند. از این رو، ناشر ایرانی به‌ناچار بخش‌های فرهنگی و تاریخی این فرهنگ‌نامه‌ها را حذف می‌کند یا فرهنگ‌نامه‌ای را بر می‌گزیند که فقط به علوم تجربی پرداخته است. این در حالی است که فرهنگ‌نامه‌ها میدان به نمایش گذاشتن پیشینه‌ی تاریخی و توانمندی‌های علمی، فرهنگی و اجتماعی تمدن‌ها هستند. بنابراین، فرهنگ‌نامه‌ای که در ایران و با پشتیبانی مادی و معنوی شهروندان این کشور به چاپ می‌رسد، علاوه بر این که باید بازتاب دستاوردهای علمی همه‌ی تمدن‌ها باشد، باید آیینه‌ی فرهنگ ایرانی اسلامی نیز باشد. در فرهنگنامه‌ی کلید دانش به این کار مهم پرداخته شده است. 

  6. آسان‌کردن فرایند پژوهش‌های دانش‌آموزی. پیوست‌های این فرهنگ‌نامه راه پژوهش‌های دانش‌آموزی را هموار می‌کنند. واژه‌نامه‌ی فارسی به انگلیسی، فهرست برترین پایگاه‌های اینترنتی و فهرست کتاب‌های علمی آموزشی، از پیوست‌های کلید دانش هستند. واژه‌نامه در گزینش واژه‌های کلیدی برای کاوشگرهای اینترنتی، که گام مهمی در دست‌یابی به اطلاعات مورد نظر است، بسیار به کار می‌آید و فهرست پایگاه‌های اینترنتی نیز دانش‌پژوه را به طور مستقیم به پایگاه‌های اطلاعاتی مناسب رهبری می‌کند. هم‌چنین، اگر دانش‌آموز در پی کتاب علمی‌آموزشی مناسبی در موضوعی خاص باشد، فهرست کتاب‌های منتشر شده با طبقه‌بندی موضوعی عرضه شده است. بنابراین، اگر دانش‌آموزی بخواهد در موضوعی، برای مثال، زمین‌لرزه یا کاوش‌های فضایی، به پژوهش بپردازد، کلید دانش نشانی پایگاه‌های اینترنتی مرتبط با آن موضوع و مشخصه‌های کتاب‌هایی را که در آن موضوع در ایران منتشر شده است، در اختیار او قرار می‌دهد.

  نوشته‌های مرتبط

  مقدمه‌ی سرویراستاران کلید دانش(pdf) 

  نمونه‌هایی از مقاله‌های کلید دانش

  1. صفحه‌‌های 161 تا 167(pdf)

  2. صفحه‌های 321 تا 336(pdf)

  3. صفحه‌های 481 تا 496(pdf)

  4. صفحه‌های 561 تا 576(pdf)

  5. صفحه‌های 609 تا 616(pdf)

  کلید دانش برنده‌ی کتاب سال شد

کلید دانش

  
تسهیلات مطلب
سایر مطالب این بخش سایر مطالب این بخش
نسخه قابل چاپ نسخه قابل چاپ
ارسال به دوستان ارسال به دوستان


کد امنیتی را در کادر بنویسید >
::
دفعات مشاهده: 13727 بار   |   دفعات چاپ: 2452 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 364 بار   |   1 نظر
نظرات کاربران
نظر ارسال شده توسط نام يا پست الكترونيك در تاریخ ۱۳۹۱/۴/۱۱
لطفاقيمت كتابهاروهم بنويسيد
کتابخانه جزیره
Persian site map - English site map - Created in 0.058 seconds with 983 queries by yektaweb 3461